ABD'nin karanlık işler bakanı Türkiye'de

ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld, Ortadoğu'daki güncel gelişmelere ilişkin politikalarını Türk yetkililere "anlatmak" üzere Türkiye'ye geldi.

ABD'nin karanlık işler bakanı Türkiye'de
ABD Savunma Bakanı Donald Rumsfeld, Ortadoğu'daki güncel gelişmelere ilişkin politikalarını Türk yetkililere "anlatmak" üzere Türkiye'ye geldi. Rumsfeld, yetkililerle yaptığı görüşmelerden sonraki açıklamalarında Türkiye'ye füze sistemi yerleştirme planlarını doğruladı. Ecevit ve Rumsfeld'in gündeminde, ABD'nin uluslararası planda gerginliğe yol açan Ulusal Füze Savunma Sistemi (NMD)'nin Türkiye ayağının yanı sıra Irak, Avrupa Güvenlik ve Savunma Politikası, Filistin sorunu ve Türkiye-İsrail ilişkileri gibi bir dizi önemli konu bulunuyor.
İncirlik'ten vazgeçmiyorlar
Rumsfeld ilk mesajı, uçakta gazeteciler aracılığı ile verdi. Rumsfeld, Bush liderliğindeki yeni yönetimin, Irak'ın kuzey ve güneyindeki "uçuşa yasak" bölgelerde düzenli saldırı uçuşları yapmasına yönelik politikayı sürdürmeyi planladığını bildirdi. Bir haftalık Avrupa gezisine Türkiye'den başlayan Rumsfeld'in bu açıklaması, İncirlik'te bulunan Amerikan Üssü'nden Irak'a yöneltilen tehdidin süreceği anlamına geliyor. Rumsfeld, ABD'nin askeri taahhütlerini gözden geçirirken, Avrupa'daki askeri birliklerinde yeniden düzenlemeyi düşündüğünü, ancak sayının azaltılmasını planlamadığını bildirdi. ABD'nin halen Avrupa'da ve Asya-Pasifik'te konuşlanmış 100'er bin askeri bulunuyor.
Çakmakoğlu'ndan övgü
Rumsfeld, Esenboğa Havalimanı'nda Milli Savunma Bakanlığı yetkilileri ve ABD'nin Ankara Büyükelçisi Robert Pearson tarafından karşılandı. Temaslarına sabah başlayan Rumsfeld, ilk olarak Milli Savunma Bakanı Sabahattin Çakmakoğlu ile görüştü. Çakmakoğlu, Rumsfeld'in bakan olmadan önce önce de Türkiye'yi yakından bildiğini ifade ederek, "Türkiye ve ABD ilişkileri uzun bir geçmişe sahip. Sahip olduğumuz değerler, birbirimize bağlılığımızı daha da güçlendiriyor" diye konuştu. Rumsfeld de, "Yakın dost ve müttefik Türkiye'de bulunmaktan mutluyum" dedi.
Türkiye ateşe sürülüyor
Rumsfeld, ABD'nin füze savunma sistemi kapsamında Türkiye'ye füze yerleştirmeyi tasarladığını da ima etti. Dışişleri Bakanı İsmail Cem ile yaptığı görüşmeden sonra basının sorularını yanıtlayan Rumsfeld, "kitle imha silahlarının giderek arttığını, bunun da büyük ve ciddi bir sorun haline geldiğini" söyleyerek "Bu konularda da görüşmeler yaptık" dedi. Rumsfeld, "Şu anda mevcut bir füze savunma sistemi bulunmuyor. Bu konuda, bize karşı atılan adımlara karşılık araştırma, geliştirme ve deneme yapılması gerekiyor. Şu anda, kendi ülkemizde de müttefik ülkelerde de özel bir savunma yapısı oluşturulmuş değil. Maliyet açısından en düşük füze savunma yöntemlerini bulmaya ve bunların konuşlandırılmasını sağlamaya çalışıyoruz" diye devam etti.
'Ortak anlayış'
ABD'nin kurmayı planladığı sistem, uluslararası silah indirimi anlaşmalarının belkemiğini oluşturan Anti Balistik Füze Anlaşması (ABM)'nın çöpe atılması anlamına geliyor. Rumsfeld, "Görüşmelerden anladığım kadarıyla, bu tehdidin niteliği hakkında Türkiye ile ABD arasında son derece ortak bir anlayış var. Ve Türkiye'de de savunma imkânının geliştirilmesi konusunda büyük hassasiyet var" dedi.
Genelkurmay'dan bilgi notu
Savunma Bakanı ayrıca Genelkurmay İkinci Başkanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt ile görüştü. Ancak bu görüşmenin içeriği ile ilgili bir açıklama yapılmadı. Genelkurmay Başkanlığı yetkililerince basın mensuplarına dağıtılan bilgi notunda ise, Orgeneral Büyükanıt'ın, ABD Savunma Bakanı Rumsfeld'e ileteceği, TSK'nın Avrupa Güvenlik ve Savunma Kimliği konusundaki görüşlerine yer verildi. Notta Türkiye'nin "yarım asırdır Avrupa'nın güvenlik mimarisinde sınırsız fedakârlıklarda bulunduğu ve gelecekte de bu yapının dışında kalmaması, bu yapıdan dışlanmaması" için çalışmalar yürütüldüğü ifade ediliyor. NATO üyesi olan ancak AB üyesi olmayan Türkiye'nin kurulması tasarlanan Avrupa ordusunun karar mekanizmasında yer almasını savunan tek ülke ABD. Avrupa ise bu ordunun karar organlarına ABD'nin müdahale etmemesi için çaba gösteriyor.
Ecevit ile görüşme
Başbakan Ecevit, Rumsfeld'i Başbakanlık'ta kabul ederek Irak ve Kuzey Irak konularının ağırlıklı olarak ele alındığı bir görüşme yaptı. Irak'a yönelik "akıllı yaptırımlar"a karşı çıkmayan Ecevit, sadece, bu plan kapsamında Türkiye'nin de görüşlerinin alınması gerektiğini söyledi. Başbakan ayrıca, Kuzey Irak'ta "fiili bir durumun ortaya çıktığını" kaydetti. Bülent Ecevit, Rumsfeld'den Türkiye'nin AGSP konusundaki yaklaşımına destek istedi.
Tazminat isteyemedi
Ancak görüşmede Türkiye'nin Irak'a ambargo yüzünden uğradığı zararın tazmini konusu gündeme gelmedi. Rumsfeld ise, Irak'ın petrol ihracatını kesmesinin Türkiye'ye büyük bir olumsuz etkisi olmayacağını iddia etti.
Rumsfeld, Ankara'daki temaslarının ardından İncirlik'e gitti.
www.evrensel.net