Patateste kovboy gölgesi

Patateste kovboy gölgesi

Hükümetin IMF politikaları doğrultusunda uyguladığı tarım politikası sonuçlarını vermeye başladı.

Patateste kovboy gölgesi
Ali Baş
Plansız üretim ve ithal tohumlar yüzünden ürün fazlalığı ortaya çıkan patatese ABD'li tarım tekeli el attı. Devlet ve tüccar patatesleri almayınca elinde tonlarca ürün kalan üreticiler ellerindeki arazileri, ABD'li tarım tekeli Lambwesfon'a yok pahasına kiralamak zorunda kaldı. Böylece piyasa büyük oranda ABD'li şirketin kontrolüne geçti.
Patatesin bu yıl elde kalması, hükümetin de üreticiye sahip çıkmaması piyasanın ABD'li tarım tekeli Lambwesfon ile Türkiye'deki taşeronu Doğuş Patates Sanayi ve Ticaret AŞ'nin eline geçti. Şirket çeşitli il ve ilçelerde binlerce dönüm araziyi yok pahasına üreticilerden patates üretmek amacıyla kiraladı.
Şirket çiftçilik belgesi de aldı
Adresini Bolu-Mudurnu yolu 5. km olarak gösteren Lambwesfon şirketi, Eskişehir'in Körhasan köyü ile Çifteler merkezinde 1538 dekar alanı patates yetiştirmek için kiraladı. Şirket Çifteler Ziraat Odası'na kayıt yaptırarak, çiftçi belgesi de aldı.
ABD'li şirket bir yıllığına dekarı 25 milyon liradan kiraladığı araziler için Eskişehirli üreticilere toplam 38 milyar 400 milyon lira ödeme yaptı. Yapılan anlaşma gereği ABD'li Lambwesfon şirketi 10 Kasım 2000 tarihinde kiraladığı arsaları boşaltacak.
Lambwesfon-Doğuş Patates Sanayi ve Ticaret AŞ Eskişehir'den başka Konya ve Karabük'de de yaklaşık 4500 dekar araziyi bir yıllığına kiraladı. Bir dekardan en az 5 ton patates elde etmeyi hedefleyen ABD'li şirket, Türkiye'de 22 bin 500 ton patates üretmeyi hedefliyor. Bu da gelecek yıl patates piyasasına ABD'nin hakim olması demek.
Firma Eskişehirli çiftçilerin arazileri üzerinde etkili bulunan, buğday ve arpalık alanların tohum ve gübre ücretlerini de ödeyerek ürünlerin sökülmesini sağladı. Ürünü eylül sonu ile ekim başında kaldıracak olan ABD'li şirket ürünün kaldırılması sırasında da toprağını kiraladığı üreticileri işçi olarak çalıştırmayı planlıyor. Şirketin bir diğer özelliği ise çeşitli sebze tohumları yetiştirerek dünyaya pazarlaması.
Üreticiler ise geçtiğimiz yıl bir dekar alanda 4 ton patates alabildiler. Patatesin kilosundan geçtiğimiz yıl 60 bin lira kazanan üreticiler, bir dekar araziye ektikleri patatesten 24 milyon lira gelir elde edebildiler.
ABD'li şirketin sadece araziyi kiralamasyla, üreticiler geçen yılın fiyatlarına göre kârlı duruma geçti. Patatesin söküm işinde de çalışacak olan çiftçiler ise durumdan memnun.
Patates ile ilgili yapılan propagandaların hemen ardından, şirketin patates üretmek amacıyla yüksek miktarda arazi satın alması, IMF'nin Türkiye tarımını yok etmeye yönelik politikalarının bir parçası olduğunu gösteriyor.
www.evrensel.net