Amerika Rusya'yı 'ciddiye almıyor'

Boris Yeltsin'in AGİT zirvesini terketmesi, Batı-Rus ilişkilerinde soğuk rüzgarlar estirdi. Ama ABD'li stratejistler, bunu ciddiye almıyor.

Amerika Rusya'yı 'ciddiye almıyor'
ABD'li stratejistler, Rusya'nın AGİT zirvesinde aldığı sert tutum ve buna paralel olarak askeri denemelerini hızlandırmasının "ciddiye alınmaması" gerektiğini öne sürdüler.
Washington Post gazetesine konuşan ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon)'ndan yetkililer, Rusya'nın amacının, Batı'ya uyarı göndermek olduğunu belirttikten sonra, bu uyarının ciddiye alınacak bir tarafı olmadığını savundular.
Rusya Devlet Başkanı Boris Yeltsin'in İstanbul'a gelişi öncesinde, Rus donanması, 1995'ten bu yana ilk kez, kıtalararası bir balistik füze denemesi gerçekleştirmişti. SS-N-20 tipi iki füze, Barents Denizi'ndeki bir nükleer denizaltıdan fırlatılmıştı.
Üst düzey bir Pentagon yetkilisi, konuyla ilgili olarak, "Rus ordusu, hesaba katılacak bir güç olduğu mesajını veriyor. Bu aktiviteyi farkediyor muyuz? Evet. Peki bunu istikrarsızlaştırıcı bir faktör olarak görüyor muyuz? Hayır" diye konuştu.
Sovyetler'i andırıyor
Rusya, NATO'nun Yugoslavya saldırısının ardından benzer askeri manevraları yoğunlaştırmıştı. Ağustos ayında, bir Rus denizaltısı, dört yıldır ilk kez Akdeniz'e girmiş ve bir ABD savaş gemisi grubunu taciz etmişti. Eylül ayında ise, başka bir Rus denizaltısı, San Diago, Hawaii ve Kuzeybatı Pasifik'teki ABD gemilerine yaklaşmıştı. Ancak ABD'li yetkililer, bu manevraları "gücün değil zayıflığın göstergesi" olarak değerlendirdiklerini söylüyorlar. Üst düzey bir istihbarat uzmanı, "Bu denizaltı faaliyeti, Sovyet günlerini hatırlatıyor. Ama Rusların artık işler durumda 20'den az gelişmiş saldırı denizaltısı var. Sovyetler'de bu rakam 200 idi" dedi.
'Generaller sıkıntıda'
ABD'li sivil ve askeri uzmanlar, gövde gösterisi yapmak amacını taşıyan bu manevraların, Yugoslavya'ya yönelik NATO bombardımanının ardından arttığına dikkat çekiyorlar. Hudson Enstitüsü direktörlerinden emekli general William Odom, bu konuda, "Biz her gece Belgrad'ı bombalarken, Rus generaller kendilerine 'NATO neden bizden korkmuyor?' diye soruyorlardı. Sonra da Batı'yı korkutabileceğini düşündükleri şeyler yapmaya başladılar" yorumunu yapıyor.
Odom, bu manevraların, Rus generallerin "ne kadar sıkıntıda olduklarının bir göstergesi" olduğu görüşünde.
Clinton yönetimi ise, Rus tatbikatlarının "zararsız" olduğunu söyleyerek, bu sıkıntıyı daha da artırmaya çalışıyor. Hükümete göre, tatbikatların dikkatle izlenmesi gerekiyor, ancak bugüne dek ABD'nin yanıt vermesini gerektiren bir durum gerçekleşmedi.
Baykonur üssü kullanılacak
Öte yandan, Rusya'nın, füze denemeleri yapabilmek amacıyla Baykonur uzay üssünü kullanma konusunda Kazakistan ile bir anlaşma imzaladığı bildirildi. İki Rus Proton taşıyıcı roketinden birinin 27 Ekim'de ateşlendikten birkaç dakika sonra patlaması üzerine, Kazakistan hükümeti, Rusya'nın Baykonur uzay üssünü kullanmasını en az şubat ayına kadar yasaklamıştı.
Ancak önceki gün yapılan anlaşmada, Kazakistan'ın sadece daha önce havada infilak eden tipteki füzeleri yasaklama hakkına sahip olmayı kabul ettiği Rus haber ajansları tarafından duyuruldu.
Yapılan anlaşmayla, Rusya'nın, dünya çapında hizmet verebilecek cep telefon sisteminin bir parçası olan Globalstar uydusunu taşıyan bir Soyuz roketini 22 Kasım'da uzaya fırlatabileceği bildirildi.
Yeltsin'e ordu desteği
Bu arada, Rusya İçişleri Bakanı Vladimir Ruşaylo, Devlet Başkanı Boris Yeltsin'in İstanbul'da sergilediği kararlı tutumun, "Çeçenya'daki Rus birliklerinin moralini yükselttiğini" söyledi. Ruşaylo, "Çeçenya'dan çekilmeyeceğiz, militanların da çekilmesine göz yummayacağız. Devlet Başkanı'nın bize verdiği emir, bütün militanların yok edilmesidir" dedi. Öte yandan, İstanbul zirvesinin dünkü oturumu sırasında, Rus birliklerinin, Çeçenya'da karadan ve havadan toplam 60 saldırı düzenlediği açıklandı.
www.evrensel.net