21 Temmuz 1999 21:00

ABD, K. İrlanda için yine devrede

ABD, Kuzey İrlanda sorunun İngiliz hükümetinin lehine çözülebilmesi için yeniden devrede. ABD eski senatörü George Mitchell, dün Belfast'taki temaslarına başladı.

Paylaş
ABD, K. İrlanda için yine devrede
ABD, Kuzey İrlanda sorunun İngiliz hükümetinin lehine çözülebilmesi için yeniden devrede. Cumhuriyetçilerin ve birlik yanlılarının, Kuzey İrlanda'da ortak bir parlamento altında toplanmasını ve bölgenin bağımsızlığı için savaşan tüm silahlı gruplara silah bıraktırılmasını öngören 'Kutsal Cuma' Anlaşması'nın imzalanmasında büyük rol oynayan ABD eski senatörü George Mitchell, dün Belfast'taki temaslarına başladı. İngiltere Başbakanı Tony Blair ve İrlanda Başbakanı Bertie Ahern'in çağrısını kabul ederek adaya gelen Mitchell, önceki gün Londra'da Tony Blair ve Ulster Birliçi Partisi lideri David Trimble ile bir araya geldikten sonra Belfast'a geçti. Tüm taraflarla birlikte çalışmaya istekli olduğunu ifade eden Mitchell, Kuzey İrlanda sorunun çözümünde ABD kozu olarak değerlendiriliyor. Senatörlük görevinden sonra bir üniversitede rektörlük yapmaya başlayan Mitchell, son bir yıldır sadece İrlanda'ya siyasi içerikli ziyaretler gerçekleştiriyordu.
Bugüne nasıl gelindi?
Kuzey İrlanda sorunun tüm tarafları arasında (İngiltere ve İrlanda hükümetleri ile Sosyal Demokrat İşçi Partisi (SDLP), birlikçileri temsilen Ulster Birlikçi Partisi (UUP) ve cumhuriyetçilerin temsilcisi olarak İrlanda Cumhuriyet Ordusu (IRA)'nun siyasi kanadı Sinn Fein), uzun süre önce başlayan görüşmeler sonucunda 14 ay önce asgari konularda anlaşma sağlanarak Kutsal Cuma anlaşması imzalanmıştı. Bu anlaşmaya göre, Kuzey İrlanda'da yapılan seçimler sonucunda Kuzey İrlanda meclisi oluşturulmuş ve seçilen temsilci sayısına bağlı olarak, UUP ve SDLP Yürütme Kurulu'nun üçer koltuğunu alırken Sinn Fein kabinede iki koltuk sahibi olabilmişti.
Ancak aradan geçen 14 ay boyunca UUP lideri David Trimble, IRA silah teslimine başlamadığı sürece Sinn Fein ile aynı mecliste yer almamaktan İngiltere'nin tepkisine karşın geri adım atmadı. Sinn Fein ise, silahların teslimi konusunda IRA adına bir şey söyleyemeyeceğini dile getirdi.
Haziran sonundan beri taraflar arasında devam eden en son görüşmelerde ise, Sinn Fein silah teslimi konusunda adım atılabileceğini ima etmiş, ancak UUP, Sinn Fein'in bu konuda yazılı bir açıklama yapmasını istemişti. Sinn Fein bunu reddetti. Bu görüşmelerde silah teslimi konusunun bağımsız bir komisyon tarafından düzenlenip takvime bağlanmasına karar verilmişti.
Bu gelişmelerin ardından UUP lideri David Trimble, Parti MYK'sının toplantısı sonucunda IRA silah teslimine başlamadan önce, Sinn Fein ile aynı yürütmede yer almayacağını açıklayarak başlangıç noktasına geri dönülmesine neden oldu. Bu karardaki en büyük etken, gerek parti lideri olarak Trimble'in, gerekse de bir bütün olarak parti MYK'sının IRA'ya karşı taviz verildiği düşüncesiyle, birlikçiler içinde itibar kaybına uğrama korkusu olarak değerlendirildi.
Öte yandan Sinn Fein ise yasa tasarısındaki bazı maddelerin Kutsal Cuma anlaşmasının özüne aykırı olduğunu belirtti. Sinn Fein Lideri Garry Adams, İngiltere hükümetinin Kuzey İrlanda'nın askerden arındırılması konusunda da anlaşmanın gereklerini yerine getirmediğine dikkat çekti. "Barış sürecini korumak ve silahları ülkemiz politikasından tamamen çıkarmak için elimden geleni yapacağım" diyen Adams, ancak Sinn Fein ile IRA'nın farklı örgütler olduğunu ve IRA adına hiçbir konuda söz veremeyeceğini belirtti.
ÖNCEKİ HABER

Acteal davasında 'gelişme'

SONRAKİ HABER

İstanbul güne yağmurla başladı

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa