11 Mayıs 1999 21:00

Az gelişmiş ülkelerde ilaç daha pahalı

Dokuz Eylül Üniversitesi öğretim üyesi Ata Soyer, az gelişmiş ülkelerin çoğunda ilaç fiyatlarının, gelişmiş ülkelerden daha pahalı olduğunu ifade etti.

Paylaş
Az gelişmiş ülkelerde ilaç daha pahalı
Özlem Albayrak
İlaç, hayati ve tüketimi hiçbir zaman azalmayan zorunlu ihtiyaçlardan biri. Bunun fazlasıyla farkında olan ilaç tekelleri ilaç fiyatlarında istedikleri gibi oynuyor, ürettikleri ilaçları farklı ülkelerde tutturabildikleri fiyattan piyasaya sürüyorlar. Özellikle sömürülen ülkelerde ilaç, gelişmiş ülkelerden kat kat pahalıya satılıyor.
Türk Tabipleri Birliği'nin yayın organı Toplum ve Hekim dergisinin ocak-şubat sayısında ilaç fiyatlarında ülkeler arasındaki uçurumu ortaya koyan Dokuz Eylül Üniversitesi Öğretim Üyesi Ata Soyer, azgelişmiş ülkelerin çoğunda ilaç fiyatlarının, gelişmiş ülkelerden daha pahalı olduğunu, ayrıca az gelişmiş ülkeler arasında ilaç fiyatları konusunda çok büyük farklılıklar olduğunu ifade etti. Soyer, ilaç fiyatlarının belirlenmesinde ilaç tekellerinin "orman kanun"larının etkili olduğunu kaydetti.
Uluslararası Tüketiciler Birliği Örgütü'ne bağlı, sağlık alanında araştırmalar yapan Health Action International (HAI) adlı örgütün ilaç fiyatlarıyla ilgili tüm dünyada yürüttüğü kapsamlı taramaların sonuçlarını aktaran Soyer, HAI'nin 1998 taramasına göre Hindistan'da "Zineetac" adında 100 tablete 2 dolar ödenirken, Şili'de "Zantac" adı altında 100 tablete 196 dolar ödendiğine dikkat çekti. Jenerik adı "Ranitidin" olan bu ülser ilacına, en ucuz satıldığı miktardan 1992 yılında 25 kat, 1995'te 50 kat, 1998'de 98 kat daha fazla para ödenmiş.
Soyer, "jenerik ilaç", "eşdeğer ilaç" ve "paralel ithalat" uygulaması ile mümkün kılınan ucuz ilaca ulaşma olanaklarının, özellikle çokuluslu ilaç şirketlerinin egemenlik kurduğu ülkelerde engellendiğini vurgulayarak, çokuluslu şirketlerin ürettiği ilaçların, yerel-ulusal seçeneklerden daha pahalı satıldığına işaret etti. İlaçlarını, Güney Afrika'da 3, Asya-Pasifik bölgesinde 2 kat daha pahalıya satan çokuluslu şirketlerin, Latin Amerika ve Avrupa'da yüzde 50 daha pahalı ilaç sattıkları ortaya çıktı.
Fakire ilaç pahalıya satılıyor
Soyer, araştırmanın kişi başına milli gellirin yüzde 10'luk bir artışının, ilaç fiyatlarında ortalama yüzde 8'lik bir artış getirdiğini ispatladığını belirterek, buradan geliri yüksek ülkelerde, ilaç fiyatlarının yüksek, düşük milli gelirli ülkelerde ilaç fiyatlarının düşük olacağı çıkarımının olumsuzlandığını aktardı. Kişi başına milli geliri 20 bin dolara yakın olan Kanada ile, 120 dolar olan Tanzanya'nın ilaç fiyatları kıyaslandığında araştırmaya konu olan 13 ilacın Kanada'daki toplam fiyatı 277 dolar iken, Tanzanya'da 409 dolar olarak bulundu. Bu 13 ilacı alabilmek için Kanadalı vasıfsız bir işçinin 8 gün çalışması gerekirken, Tanzanyalı bir işçinin 215 gün çalışması gerekiyor.
HAI'nin 1998 araştırması 42 ülkede 21 ilacın 100 biriminin perakende fiyatlarını karşılaştırmış. Araştırma sonucunda, 20 ilacın ortalama fiyatın Orta ve Güney Amerika'da 40 dolarken, OECD ülkelerinde 28 ve Asya ülkelerinde 12 dolar olduğu görülmüş.
Zantac adlı ilaç, 8 Asya ülkesinde, OECD ortalamasından daha pahalıya satılırken, Tagamet 6, Amoksil, Capoten ve Eritromisin 5, Septrin ve Adalat 4, Ranitidin, Lasiks ve Voltaren 3 Asya ülkesinde daha pahalıya satılıyor.
ÖNCEKİ HABER

FKÖ'ye Kudüs ambargosu

SONRAKİ HABER

El Salvadorlu göçmen baba ve kızın fotoğrafı

Sefer Selvi Karikatürleri
Evrensel Gazetesi Birinci Sayfa