Dünya [15.12.04]

ABD Savunma Bakanlığı’nın İran’a yönelik yapılması planlanan askeri saldırının etkisini saptamak amacıyla saldırıyı sanal ortamda canlandırdığı açıklandı. Middle East Newsline’in pazar günü verdiği habere göre; Pentagon’un ‘sanal saldırısında’ Amerikan güçleri İran’ın askeri üslerini ve nükleer tesislerini havadan vuruyor, ardından da bu ülkeyi işgal ediyor.

Tehditler artıyor

Amerikan Dışişleri Bakanı Colin Powell’ın ellerinde İran’ın nükleer silahlarına ilişkin kanıtlar bulunduğunu söylemesinin ardından, yönetimin çeşitli kademelerinde yer alan yetkililerin İran’a askeri saldırı olasılığına ilişkin açıklamaları da gelmeye başladı. Bu açıklamalara paralel olarak İsrail’in 1981’deki Irak saldırısını hatırlatarak İran’ı vurma tehdidinde bulunması, saldırı kararının alındığı yorumlarına neden oluyor.

Amerika’nın İran’a doğrudan saldırmayacağı ve İsrail üzerinden vurabileceği yorumları da dile getiriliyor.

Baradey sorunu

Tüm bunların yanı sıra Amerikan yönetiminin Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı Başkanı Muhammed El Baradey’in telefonlarını dinlemesinin ortaya çıkması da, ABD’nin ajansın yönetimini değiştirerek İran saldırısına hazırlık yaptığı şeklinde değerlendirildi. Zira Bush hükümeti El Baradey’in İran’a yönelik ‘ılımlı’ tavrından rahatsız oluyor ve onu artık yolunun üzerinde istemiyor. ABD, İran, Irak ve Kuzey Kore gibi ‘kritik’ konularda UEAE ile çatışmalar yaşıyor. Bu ülkelerin nükleer silah ürettiğini öne süren ABD, UAEA’dan daha sert tavır almasını istiyor.

Feith’in tehditleri

ABD Savunma Bakanlığı’nın üç numaralı yetkilisi olan Bakan Yardımcısı Douglas Feith de hafta sonu bir İsrail gazetesine yaptığı açıklamada, İran yönetimini tehdit ederek ABD’nin, İran’ın Libya’nın izlediği yolu izlemesini umduğunu söyledi. Feith aksi halde kimsenin İran’a yönelik askeri operasyon düzenleme ihtimalinin artacağını söyledi.

Dışişleri’ne yeni kadro

ABD’nin İran’a yönelik tutumu ile ilgili ipuçlarının, Dışişleri Bakanlığı’nda kurulacak yeni ekibe de yansıyacağı belirtiliyor. Bush, Dışişleri Bakanlığı’na, saldırı ve işgal politikalarının mimarlarından Condoleezza Rice’ı atamıştı. Şimdi ise, Rice’ın yardımcılığına kimin getirileceği tartışılıyor. Washington Post gazetesi, geçen hafta, ABD’nin Ankara Büyükelçisi Eric Edelman’ın, Rice’ın yardımcısı olabileceğini yazmıştı. Edelman’ın yanı sıra bu görev için ABD Dışişleri Bakanlığı’nın silah kontrolü ve uluslararası güvenlikten sorumlu müsteşarı ve neomuhafazakârlar arasında yer alan John Bolton’ın da adı geçiyor. Bir başka isim ise, Rice’ın Ulusal Güvenlik Konseyi’nde Ortadoğu konusunda çalışan ve yine “şahin” olarak bilinen Elliott Abrams. Rice’ın Abrams’a, diğer adaylardan çok daha yakın olduğu belirtiliyor.

İran-AB görüşmesi

İran ile Almanya, İngiltere ve Fransa arasında yapılan Tahran yönetiminin nükleer programına ilişkin görüşmeler sona erdi. İran’ın nükleer programıyla ilgili uluslararası görüşmeleri yürüten Ulusal Yüksek Güvenlik Konseyi (UYGK) Genel Sekreteri Hüccetülislam Hasan Ruhani ile üç ülkenin dışişleri bakanları arasındaki görüşmede, sürecin yeni aşamaları konusunda uzlaşmaya varıldığı bildirildi. Ruhani, görüşmenin AB ve İran arasında “yeni bir sayfa” açtığını söyledi.

İran, geçen ay Almanya, İngiltere ve Fransa ile nükleer programı konusunda AB ile uzun dönemli bir anlaşmaya varmak için yapılacak görüşmeler sürdüğü müddetçe, uranyum zenginleştirmeyle ilgili bütün faaliyetlerinin askıya alınması konusunda anlaşmıştı.

Başa dön

Hedef yine Yeşil Bölge

Irak’ın başkenti Bağdat’ta ABD karargâhının ve hükümet binalarının bulunduğu Yeşil Bölge’ye dün sabah yine intihar saldırısı düzenlendi. Saldırıda 7 kişi öldü, 13 kişi yaralandı. ABD’li yetkililer bir intihar saldırganının bomba yüklü bir aracı kontrol noktasının önünde havaya uçurduğunu açıkladı. Aynı yere önceki gün de intihar saldırısı düzenlenmiş, 13 kişi ölmüştü. Irak Milli Muhafızları’nın, bölgeye giriş çıkışları yasakladığı belirtildi.

Teselli parası

Diğer yandan ABD deniz piyadelerinin, Felluce’deki ailelere “teselli” olarak 500’er dolar vereceği bildirildi. Deniz piyadelerinin komutanı Paul Batty, direnişçilerin hâlâ Amerikan askerlerine karşı koyduğu kentteki ailelere 500’er dolar ödeneceğini belirterek, “Bu kentte olan bitenden dolayı üzgünüz” ifadesini kullandı. Felluce, 8 Kasım’da başlatılan Amerikan saldırıları sonucu büyük hasar gördü. Kenti terk eden sivillerin dönüşü için 15 Aralık 2004 tarihi belirlenmişti, ancak direnişin devam etmesi nedeniyle sivillerin dönüşünün 1 hafta daha ertelendiği belirtiliyor. Komutan Batty, sivillerin kente döndüklerinde göreceklerinden çok öfkeleneceğini ifade ederek, “Ben de olsam çok öfkelenirdim” dedi.

8 ceset bulundu

Bu arada Irak’ın Musul kentinde bir mezarlıkta başlarından vurularak öldürülmüş 8 kişinin cesedi bulundu. Sivil kıyafetler giydikleri ve genç yaşlarda oldukları belirtilen 8 kişinin kimliği ile ilgili herhangi bir bilgi verilmedi. Musul yakınlarında bir konvoya düzenlenen saldırıda da, Iraklı bir kamyon şoförünün öldürüldüğü bildirildi. Bağdat’ın 250 km batısındaki Hadisa’da ise, başı kesilerek öldürülen bir Iraklı polisin cesedi bulundu. Yetkililer, hafta sonunda kaçırılan Teğmen Cihad Attiya Abdülhamid’in cesedinin kent merkezinde bulunduğunu söylediler. Yine Bağdat’ın kuzeyindeki Ducayl bölgesinde ise dün direnişçilerler ulusal muhafızların arasında çatışmalar çıktığı ve çatışmada 2 muhafızın öldüğü, 2’si sivil 7 kişinin yaralandığı duyuruldu. Erbil’de önceki gün bomba yüklü araçla yapılan saldırıyı ise El Kaide’ye bağlı Ensar El Sünne örgütü üstlendi.

Başa dön

Diktatör Pinochet yargılanacak

Şili mahkemesi, eski diktatör Augusto Pinochet’nin cinayetler ve adam kaçırmak suçlamalarıyla yargılanması ve ev hapsinde tutulması kararı aldı. Karar Şili halkı tarafından sevinçle karşılandı, ancak avukatların itirazı üzerine diktatörün ev hapsi kaldırıldı. Buna rağmen, Pinochet’nin yargılanmasına ilişkin karar geçerli.

Başkent Santiago’daki mahkeme, Pinochet’nin 1970 ve 1980’li yıllardaki “Akbaba Operasyonu” sırasında suç işlediği gerekçesiyle evinde gözetim altına alınmasına yönelik kararı, savunma avukatlarının başvurusu üzerine askıya aldı. Yargıç Juan Guzman, “Akbaba Operasyonu sırasında 9 kişinin zorla alıkonulmasına ve bu kişilerden birinin ölümüne karışmakla” suçlanan 89 yaşındaki diktatör hakkında dava açma kararı aldığını ve Pinochet’nin, başkent Santiago’nun batısındaki La Dehesa Mahallesi’nde bulunan evinde gözetim altında tutulacağını bildirdi.

Pinochet, Latin Amerika’nın çeşitli ülkelerinde ilerici güçleri yok etmeyi amaçlayan “Akbaba Operasyonu” kapsamında işlenen cinayetlerden sorumlu tutuluyor.

Kayıp yakınlarının sevinci

Yargıç Guzman’ın kararı, ise Şilililer tarafından sevinçle karşılandı. Kayıp Yakınları Derneği Başkanı Viviana Diaz, mahkemenin kararını ‘bütün demokratlar tarafından kutlanması gereken tarihi bir karar’ olarak tanımlayarak “Bu, diktatörün ceza almayacağına inanmış mağdurlar için de çok iyi bir haber” dedi.

Eski diktatör ise suçlu olmadığını iddia ediyor. Geçtiğimiz ayın başlarında yapılan duruşmada mahkeme, Pinochet’nin kendisinden önceki ordu komutanı General Carlos Prats’ın 1974 yılında suikastle öldürülmesinden dolayı da yargılanacağını açıklamıştı.

Pinochet ayrıca vergi sahtekârlığından ve devlete ait paraları kişisel hesabına geçirmekten de yargılanıyor.

Yargılanma süreci

Ekim 1998: Pinochet İngiltere’de İspanyol savcının girişimleri sonucu polis tarafından tutuklandı.

Ağustos 2000: Şili’de Yüksek Mahkeme, diktatörün dokunulmazlığını kaldırdı.

Temmuz 2001: Sağlık sorunları nedeniyle yargılama bir süreliğine durduruldu.

Mayıs 2004: Daha sonradan ortaya çıkan yeni suçlamalar için de mahkeme yagılama yapılması kararı aldı.

Başa dön