Dünya [05.08.02]

İsrail’in kuzeyinde bir otobüste meydana gelen patlamada, 10 kişi hayatını kaybetti, 38 kişi yaralandı. Safed kenti yakınlarındaki olayın, intihar saldırısı olduğu belirtildi. Ölü sayısının artabileceği belirtilirken, otobüstekilerin çoğunun İsrail askeri olduğu öğrenildi.

Hamas’ın askeri kanadı İzzeddin El Kasım Tugayları, saldırının sorumluluğunu üslendiğini açıkladı. Hamas tarafından yapılan yazılı açıklamada, saldırı “kahramanca bir eylem” olarak nitelendi ve eylemin bir intihar bombacısı tarafından düzenlendiği belirtildi.

Açıklamada, saldırının, 22 Temmuz’da, aralarında 9 çocuğun bulunduğu 14 kişiyle birlikte öldürülen Hamas komutanlarından Salih Şehada’nın intikamını almak amacıyla düzenlendiği kaydedildi.

İsrail’den örtülü tehdit

İsrail yönetimi, dün sabahki saldırının ardından, “Filistinli terör örgütleriyle amansız mücadeleyi sürdüreceğini” bildirerek Filistin topraklarına yeni saldırıların işaretlerini verdi. Hükümet sözcüsü Avi Pazner, AFP muhabirine, “Sabah gerçekleşen saldırı bir kez daha göstermiştir ki, İsrail, bu vahşetin arkasındaki terör örgütleriyle amansız mücadelesini sürdürmek zorundadır” dedi. Pazner, “Bu uzun soluklu bir mücadele olacaktır. Bunun bize maliyeti çok yüksek, ama Filistinliler bununla bir şey kazanamayacaklarını er geç anlayacaklar” diye konuştu.

Sözcü, Filistin yönetimini de eleştirdi ve “Hamas gibi terör örgütlerini boğmak için 22 aydır hiçbir şey yapmadılar” dedi.

Filistin yönetimi ise, saldırının asıl sorumlusunun İsrail olduğunu vurguladı. Filistinli yetkili Nebil Ebu Rudeyna, “Bütün bu şiddet olaylarının sorumluluğu, Ariel Şaron hükümetinin sırtındadır, çünkü İsrail, Filistin halkını hedef alan saldırılarını sürdürüyor, görüşme masasına dönmeye de yanaşmıyor” dedi.

Ocak yıkıyorlar

Öte yandan; İsrail ordusu, Batı Şeria’da dün Filistinlilere ait 8 evi havaya uçurdu.

İşgal birlikleri sabah saatlerinde Nablus yakınlarında 2, El Halil kasabasında da 2 evi dinamitlediler. Batı Şeria’nın kuzeyinde de 4 ev aynı şekilde imha edildi.

Dinamitlenen evlerin; İsrail’in eylemlere karışmakla suçladığı Filistinlilerin ailelerine ait olduğu ve böylece ailelerin cezalandırıldığı belirtildi.

Başa dön

Bush savaş ilan edecek

İngiliz The Observer gazetesi, ABD Başkanı’nın, “birkaç hafta içinde Saddam Hüseyin’i kuvvet yoluyla devirme niyetini” ilan edeceğini yazdı.

Irak saldırısının “altı ay içinde” düzenleneceğini öne süren gazete, ABD’li ve Avrupalı diplomatların, “savaşın artık kaçınılmaz olduğu” görüşünde birleştiklerini dile getirdi. Diplomatlara göre, ABD Başkanı George W. Bush, bu ay içinde “savaşın zamanlaması” ile ilgili nihai kararını verecek. Ardından, İngiltere devreye sokulacak ve BM Genel Kurulu, saldırıya onay vermesi için “ikna edilmeye” çalışılacak.

Dertleri silah değil

Bush’un savaş ilan edeceğine ilişkin açıklama, Irak’ın, BM başsilah denetçisini görüşmek üzere Bağdat’a davet etmesinden sonra geldi. ABD’nin bu davet karşısındaki tutumu, Dışişleri Bakanı Colin Powell tarafından dile getirildi. Powell, “Sorun silah denetimi değil silahsızlanma. Yani Iraklıların hiç kitle imha silahına sahip olmadığından emin olmak” diye konuştu. Powell, Irak’ın tek derdinin “zaman kazanmak” olduğunu söyledi.

ABD Başkanı Bush da, Bağdat yönetiminin BM silah denetçileriyle görüşmelere oturma teklifinin bile “ABD politikasında hiçbir şeyi değiştirmediğini” söyledi.

Diyalogu tıkayan bu sözlerle, ABD’nin, silah denetimi veya “kitle imha silahları” ile ilgilenmediği ve asıl amacının Irak’a saldırmak olduğu kesinlik kazandı.

Observer; ABD kuvvetlerinin, Körfez’e yakıt ve araç nakli için kullanılmak üzere petrol tankerlerinin ne durumda olduğunu saptadığını yazdı. Gazetenin savaş hazırlığı olarak değerlendirdiği bir gelişme ise; ABD askeri kamyonlarının hızla elden geçirilmesi.

Bolton’un çıkışı

Kara Avrupası, Rusya ve Çin; Irak saldırısına karşı çıkarken, Beyaz Saray ile İngiltere arasında da görüş ayrılıkları sürüyor. Powell ve onun Silah Denetiminden Sorumlu Bakan Yardımcısı John Bolton’un açıklamaları, bu ayrılıkları gözler önüne serdi. Bolton da, ABD’nin, “Irak’ın BM denetçilerini kabul edip etmemesinden bağımsız olarak Saddam’ı devirmeyi amaçladığını” ilan etmişti. Bolton, bir radyoya yaptığı açıklamada, “Politikamız; Bağdat’ta rejim değişikliğinde ısrar etmektir. Denetçiler ülkeye girsin ya da girmesin” dedikten sonra, Irak rejiminin bir yıl içinde devrilmesini umduğunu belirtti.

İngiltere tedirgin

Olası bir saldırıyı “Irak’ın silah denetimine izin vermemesi” gerekçesi üzerine oturtan İngiltere’de bu sözler rahatsızlık yarattı. İngiliz Dışişleri’nden bir kaynak, “Bakanımız Jack Straw, hedefimizin rejim değişikliği olmadığını hep söylemiştir” diye konuştu.

Buna rağmen, İngiliz hükümetinin önümüzdeki aylarda “savaşa destek sağlayacak” bir kampanya başlatacağı kaydediliyor. Başbakan Tony Blair liderliğindeki hükümet, İngiliz halkının büyük bir bölümünün saldırıya karşı olmasından dolayı huzursuz. Önümüzdeki dönemde Irak’ın “ne kadar tehlikeli” olduğuna dair açıklamalar yapılıp “kanıtlar” sunularak, bu savaş karşıtlığı tersine çevrilmeye çalışılacak.

‘Sahte savaş yazı’

Öte yandan, Observer editörünün konuyla ilgili yorumunda, ilginç değerlendirmeler yapıldı. Peter Beaumont imzalı yorumda, “Bu yaz, Irak’a karşı sahte savaş yazı. Çok duman çıkacak ama pek ateş olmayacak. Sonbahar geldiğinde ise, işlerin ciddiye binmesi beklenebilir” denildi. Yazıda, son günlerde Batı basınındaki “Irak saldırısı senaryosu” bolluğuna dikkat çekildi ve bir Amerikalı yetkilinin bu senaryolarla ilgili görüşü aktarıldı. Adı belirtilmeyen söz konusu yetkili, “Kesin olarak söyleyebileceğim tek şey var: Önümüzdeki birkaç ay içinde, Irak ile ilgili pek çok aldatmaca yapılacak” diyerek, senaryo bolluğunun ardında Pentagon’un propaganda şeflerinin bulunduğunu ima etti.

“Aldatmaca”, Batılı orduların en eski “sanat”larından biri. Örneğin; 2. Dünya Savaşı sırasında, Naziler, müttefiklerin Avrupa çıkarmasının İtalya üzerinden olacağına inandırılmıştı. Şimdi ise, bu tip hileler için medya kullanılıyor. Yayınlanan senaryoların hepsinin ortak özelliği, “ABD yönetiminden basına sızmış” olmaları. Bu sızmaların nasıl gerçekleştiği ise bilinmiyor.

Observer yazarı, bütün bunların ardından kendi “tahminini” de yaparak, Irak saldırısının önümüzdeki kış aylarında gerçekleştirebileceğini belirtti.

Başa dön

‘Bölgesel savaş çıkabilir’

Irak’a saldırıya muhalefet eden New York Times gazetesi, ABD karşısında “yenilmiş ve dağılmış bir Irak’ın bölgesel savaşa yol açabileceğini” belirtti.

Gazetenin dünkü başyazısında, “Irak’ın karışık etnik yapısının güç kullanılarak bir bütün halinde tutulduğu” belirtilerek, “parçalanmış bir Irak’ın, İran’ın saldırısına neden olabileceği, Türkiye’yi korkutabileceği ve hatta bölgesel bir savaşa yol açabileceği” görüşüne yer verildi.

İkinci Dünya Savaşı sonrası Almanyası gibi uzun süreli bir Amerikan işgalinin ardından yeni bir Irak’ın kurulması senaryosunun gerçekçi görülmediği belirtilen makalede, Amerikan askerlerinin hızlıca çekilmesinin de yeniden silahlanarak, intikam arayacak yeni bir diktatör doğurabileceğine işaret edildi.

Makalede ayrıca, 11 Eylül saldırılarının şokunu hâlâ üzerinden atamayan Amerikan halkının savaş beklentisiyle iyice bıçak sırtında yaşamaya başladığı belirtilerek, artık Bush’un, neden Irak’a bu kadar yakın zamanda saldırmak istediği, hedefleri, maliyeti ve olası sonuçları konusunda halka samimiyetle bilgi vermesinin zamanı geldiği kaydedildi.

Gazete, daha önce de Irak’a yönelik bir Amerikan harekâtının ABD ekonomisi üzerinde olumsuz etki yaratabileceği uyarısında bulunmuştu.

Telegraph’ın iddiası

İngiltere’de yayımlanan Sunday Telegraph gazetesi ise, Bush’un, İngiltere Başbakanı Blair’in Irak’a saldırı öncesinde Filistin sorununa çözüm bulunması çağrısını reddettiğini yazdı.

Telegraph, Başbakan Blair’in Bush’a konuyla ilgili uyarılarını ilettiğini ama Beyaz Saray’ı ikna edemediğini belirtirken, ABD yönetiminin “Irak’ı ayrı değerlendiriyoruz” tavrında olduğunu savundu.

Gazete, bir İngiliz hükümet yetkilisinin, ABD’nin tutumuna ilişkin yakınmalarına da yer verdi.

Başa dön